Krisis Gaji Malaysia: Pendapatan Menyusut Apabila Ketaksamaan Struktur Semakin Mendalam

Malaysia sedang bergelut dengan krisis gaji yang mengancam aspirasinya untuk menjadi negara berpendapatan tinggi.

Walaupun berdekad-dekad pertumbuhan ekonomi, gaji benar telah terbantut atau merosot, menyebabkan ramai pekerja—terutamanya graduan—kurang gaji dan tidak bekerja.

Ketidakseimbangan struktur ini diburukkan lagi dengan terlalu bergantung pada buruh berkemahiran rendah, sistem pendidikan yang ketinggalan zaman dan pasaran buruh yang gagal memberi ganjaran kepada produktiviti.

Gaji Benar: Penurunan 40 Tahun

Bekas Gabenor Bank Negara Malaysia Tan Sri Muhammad Ibrahim baru-baru ini menonjolkan realiti yang nyata: nilai sebenar gaji permulaan untuk graduan universiti telah menjunam sejak empat dekad lalu.

Pada tahun 1984, graduan baharu boleh memperoleh RM1,300 sebulan, bersamaan RM7,000–RM8,000 hari ini selepas menyesuaikan diri dengan inflasi.

Bagaimanapun, gaji permulaan semasa berlegar antara RM2,000 dan RM3,000, menunjukkan hakisan ketara dalam kuasa beli.

ARTIKEL BERKAITAN: Gaji sebenar Malaysia menyusut tiga kali ganda dalam tempoh empat dekad - bekas Gabenor Bank Negara

"Dari segi sebenar, gaji kami telah menurun sekurang-kurangnya tiga kali ganda," Muhammad menyatakan, memberi amaran bahawa tanpa pembaharuan menyeluruh dalam pendidikan dan struktur ekonomi, generasi akan datang mungkin terhad kepada peranan buruh berkemahiran rendah.

Pengangguran Dalam Kalangan Graduan

Isu pengangguran amat meruncing dalam kalangan tenaga kerja terpelajar di Malaysia. Menurut Jabatan Perangkaan Malaysia (DOSM), setakat suku ketiga 2024, kira-kira 1.95 juta individu berpendidikan tinggi telah diambil bekerja dalam peranan yang tidak sepadan dengan kelayakan mereka, selalunya dalam jawatan separuh mahir atau berkemahiran rendah.

Trend ini mencerminkan pasaran buruh yang tidak menjana peluang pekerjaan berkemahiran tinggi yang mencukupi untuk menyerap bilangan graduan yang semakin meningkat.

Pada 2023, hanya 48,700 pekerjaan berkemahiran tinggi tersedia, walaupun lebih 287,000 graduan memasuki pasaran pekerjaan pada tahun itu.

Ketidaksepadanan ini bukan sahaja tidak menggunakan modal insan tetapi juga menyumbang kepada kemerosotan gaji dan rasa tidak puas hati di kalangan belia.

Pampasan Pekerja: Saham Yang Mengecut

Bahagian Pampasan Pekerja (CE) dalam Keluaran Dalam Negara Kasar (KDNK) Malaysia kekal rendah berbanding negara maju. Pada 2022, CE menyumbang 32.4% daripada KDNK, angka yang masih belum melepasi sasaran 40% yang ditetapkan oleh kerajaan. Sebaliknya, negara seperti Amerika Syarikat dan Jerman melaporkan saham CE melebihi 50%.

Jurang ini menunjukkan bahawa pekerja Malaysia menerima bahagian yang lebih kecil daripada pai ekonomi, dengan bahagian yang lebih besar terakru kepada pemilik modal dan perniagaan.

Rangka kerja ekonomi Madani kerajaan menyasarkan untuk meningkatkan CE kepada 45% menjelang 2030, tetapi untuk mencapai matlamat ini memerlukan peralihan dasar dan penguatkuasaan yang ketara.

Cabaran Struktur dan Respons Dasar

Beberapa isu struktur menyokong kemerosotan gaji Malaysia. Pergantungan ekonomi kepada buruh kos rendah dan berkemahiran rendah—selalunya daripada pekerja asing—telah menekan pertumbuhan gaji dan tidak menggalakkan pelaburan dalam automasi dan pembangunan kemahiran.

Selain itu, sistem pendidikan telah dikritik kerana tidak selaras dengan keperluan industri, menyebabkan graduan tidak bersedia untuk pasaran kerja.

Sebagai tindak balas, kerajaan memperkenalkan Dasar Gaji Progresif (PWP) pada Disember 2023, bertujuan untuk memberi insentif kepada majikan untuk menawarkan gaji lebih tinggi melalui subsidi dan faedah cukai.

Bagaimanapun, setakat awal 2025, hanya 5,000 pekerja telah mendapat manfaat daripada PWP, mewakili 0.03% daripada tenaga kerja. Pengkritik berpendapat bahawa tanpa pematuhan mandatori dan liputan yang lebih luas, kesan dasar akan kekal terhad.

Risiko Pengosongan Bakat

Gabungan gaji yang rendah dan prospek kerjaya yang terhad telah membawa kepada brain drain yang semakin meningkat, dengan rakyat Malaysia yang mahir mencari peluang yang lebih baik di luar negara.

Sebagai contoh, jururawat Malaysia memperoleh antara RM2,700 dan RM3,400 sebulan, manakala rakan sejawat mereka di Singapura dan Arab Saudi masing-masing boleh memperoleh sehingga RM13,000 dan RM7,000.

Eksodus ini bukan sahaja mengurangkan kumpulan bakat negara tetapi juga menjejaskan usaha untuk membina ekonomi berasaskan pengetahuan. Muhammad Ibrahim memberi amaran bahawa Malaysia berisiko menjadi pengeksport bersih buruh jika trend ini berterusan tanpa dikawal.

Ketidakcekapan struktur

Cabaran gaji Malaysia berakar umbi dalam ketidakcekapan struktur dan kelemahan dasar. Menanganinya memerlukan pendekatan pelbagai aspek: memperbaharui sistem pendidikan agar sejajar dengan permintaan pasaran, menguatkuasakan dasar buruh yang menggalakkan pampasan yang adil, dan menyusun semula ekonomi untuk meningkatkan rantaian nilai.

Tanpa tindakan yang tegas, negara berisiko memperkukuh jurang ekonomi dan menghalang kemajuannya ke arah status berpendapatan tinggi.

Seperti yang dinyatakan dengan tepat oleh Tan Sri Muhammad Ibrahim, tumpuan harus beralih daripada hanya menjejaki pertumbuhan KDNK kepada memastikan bahawa keuntungan ekonomi diterjemahkan kepada peningkatan bermakna dalam mata pencarian pekerja. - DagangNews.com

Pakar ekonomi Samirul Ariff Othman ialah Pensyarah Adjung di Universiti Teknologi Petronas, penganalisis hubungan antarabangsa dan perunding kanan dengan Global Asia Consulting. Pandangan dalam ini artikel ini adalah milik beliau sepenuhnya.